Een relaxte kip is een gezonde kip

24 oktober 2017

Stress bij hennen is een veelbesproken onderwerp. Het is een belangrijke factor bij het ontstaan van pikkerij. Pikkerij richt aanzienlijk meer schade aan met intacte snavels, vandaar dat aandacht voor het onder controle houden van stress des te belangrijker is in relatie tot het snavelkapverbod. Naast pikkerij veroorzaakt stress ook een verlaging van de weerstand tegen ziektes waardoor de kans op infecties toeneemt.

Voorkomen is beter dan genezen

Bij het voorkomen van stress is balans het codewoord. Aandacht voor het dier, management, klimaat en voer is bij het behouden van een goede balans essentieel. Een onbelans in één of meer van deze factoren kan leiden tot gezondheidsproblemen, stress en pikkerij. Ervaring leert dat deze problemen snel kunnen ontstaan. Wanneer stress en pikkerij wordt waargenomen bent u al te laat. Aandacht en vooruitdenken is van belang om uw hennen zo stabiel en gezond mogelijk door de opfok- en legperiode heen te helpen. Een doordachte stalinrichting waarbij ruimte is voor vluchtroutes, zodat hennen elkaar kunnen ontlopen, is niet te onderschatten. Ook aandacht voor goed voer en goed management is van groot belang. Voer met een juist niveau en onderlinge verhouding van nutriënten en een uniforme structuur, biedt een goede basis in het gezond houden van uw hennen. Een regelmatige voeropname is van belang zodat de krop en darmen gevuld blijven. Additieven zoals organische zuren, MCFA’s en fytogene producten kunnen daarnaast een belangrijke ondersteunende rol spelen in het behouden van een goede darmgezondheid. Tot slot is klimaat een belangrijke factor in het voorkomen van stress en het behouden van een goede diergezondheid. In deze tijd van het jaar kan het ’s avonds en ’s nachts flink kouder zijn dan overdag. Een verkeerde afstelling van de klimaatregeling kan hierbij voor problemen zorgen in de stal.

Wat is stress?

Ondanks alle voorzorgsmaatregelen kan het voorkomen dat stress onstaat bij uw hennen. Stress en pikkerij kan gedurende de hele opfok- en legperiode voorkomen maar de periode tot 30 weken is met name een risicoperiode. Stress bestaat in twee vormen. Acute stress heeft een tijdelijke oorzaak. Bijvoorbeeld een voerbeurt welke later wordt gegeven dan normaal, een schrikreactie of luiken naar de buitenuitloop welke later open gaan dan normaal. Chronische stress kent een langdurige oorzaak. Bijvoorbeeld een stalinrichting met onvoldoende vluchtroutes voor de dieren, een tekort of disbalans in nutriënten, hoge bloedluisbesmetting of periodes waarin de dieren plotseling niet meer naar buiten kunnen zoals tijdens een ophokplicht.

Tijdens stress is er een abnormale verhoogde hersenactiviteit. Zenuwen in de hersenschors, de buitenste laag van de hersenen, worden meer dan normaal geprikkeld. Een belangrijke rol spelen hierbij de zogenaamde GABA-receptoren. Receptoren zijn een soort sensoren die geactiveerd worden door specifieke stoffen. Wanneer de GABA-receptor geactiveerd wordt, vermindert de hersenactiviteit en daarmee de hoeveelheid stress. De GABA-receptoren zijn vooral aanwezig in de buitenste laag van de hersenen. Dit is de laag waar het stressgevoel ontstaat. Het blijkt dat gebieden dieper in de hersenen, waar bijvoorbeeld eetlust en vertering aangestuurd worden, veel minder van deze GABA-receptoren bevatten en dus ook minder gevoelig zijn voor de specifieke stoffen waar de GABA-receptoren op reageren.

Inzet van fytogene producten tegen stress

Fytogene producten zijn producten welke samengesteld zijn op basis van natuurlijke stoffen. Deze stoffen komen voor in planten, kruiden en specerijen. De effectiviteit van deze stoffen is al duizenden jaren bekend. Planten, kruiden en specerijen werden al gebruikt in de geneeskunde lang voordat moderne medicijnen bestonden. Nog steeds is de werking van fytogene producten gekend en zijn deze producten een belangrijk middel ter ondersteuning van diergezondheid. Een voorbeeld van de werking van fytogene producten is de toepassing van de stoffen uit de planten valeriaan en passiebloem. De stoffen uit deze planten bieden ondersteuning bij vermindering van stress doordat deze stoffen de GABA-receptor kunnen activeren. 

Trouw Nutrition heeft een product in het assortiment wat speciaal samengesteld is voor toepassing bij stress. Dit product op basis van passiebloem en valeriaan is 100% natuurlijk, heeft geen wachttijd en kan zonder recept worden toegepast via het voer of via het drinkwater. Het product heeft geen invloed op eetlust of voeropname.

Onlangs is het product beoordeeld door een onafhankelijke pluimveedierenarts. Een koppel opfokhennen had last van “hysterische” stress waarbij de kleinste zaken een heftige respons veroorzaakten. Het fytogene product werd ingezet via het drinkwater met als doel de dieren te kalmeren en de stress te verminderen. De dieren werden voor en na de behandeling door de dierenarts beoordeeld op schrikachtigheid en stressbeheersing. De conclusie door de dierenarts is dat de toepassing duidelijk effect heeft en dat de dieren er rustiger van worden.

Neem contact op voor meer informatie

Wilt u meer informatie hierover neem dan contact op met Christiaan Buitink, specialist fytogene producten bij Trouw Nutrition Benelux.